RAM là một thành phần quan trọng không thể thiếu trong máy tính, laptop góp phần lớn vào hiệu năng của bộ máy. Hiểu được ý nghĩa của RAM sẽ giúp bạn lựa chọn được những dòng máy phù hợp theo nhu cầu của mình. Phong Vũ sẽ giúp bạn có cái nhìn tổng quát hơn về RAM máy tính, từ đó giúp ích cho bạn trong vấn đề lựa chọn nâng cấp RAM cho máy của mình. 

I. RAM là gì?

RAM (Random Access Memory) là bộ nhớ tạm thời của máy tính, nơi lưu trữ dữ liệu mà CPU đang xử lý. Khác với SSD hay HDD dùng để lưu trữ lâu dài, RAM chỉ giữ thông tin khi máy đang hoạt động. Khi người dùng mở ứng dụng, chơi game hoặc lướt web, dữ liệu sẽ được nạp vào RAM để CPU truy cập nhanh hơn.

RAM ảnh hưởng trực tiếp đến tốc độ xử lý, khả năng đa nhiệm, chơi game và làm đồ họa. Nếu RAM quá ít, máy tính sẽ chậm, giật lag khi chạy nhiều ứng dụng cùng lúc.

II. Ram có cấu tạo như thế nào?

Những bộ phận chính cấu thành nên RAM:

• Bo mạch chủ (Mainboard): còn được gọi là bảng mạch, chứa tất cả những thành phần của RAM. Chúng được kết nối với nhau thông qua mạch bán dẫn để tạo nên mạng lưới các thành phần bộ nhớ. 
• Vi xử lý (SDRAM): Có chức năng đồng bộ hoá với những hoạt động bộ nhớ giúp đơn giản hoá giao diện điều khiển, đồng thời sẽ lược bỏ những gì không cần thiết.
• Bộ nhớ: Đây là tập hợp các mô – đun có thể lưu trữ lượng lớn dữ liệu. SDRAM chứa hơn hai ngân hàng bộ nhớ và chúng có thể truy cập lẫn nhau.
• Chip SPD (Serial presence detect): Dùng để chứa các thông tin về loại bộ nhớ như kích thước, tốc độ xử lý, thời gian truy cập,..Được cấu tạo nằm trong bo mạch, cho phép máy tính truy cập dữ liệu khi khởi động.
• Bộ đếm: Dùng để theo dõi các địa chỉ cột và có thể truy cập cụm tốc độ cao là cụm xen kẽ và cụm tuần tự. 

III. RAM hoạt động như thế nào?

RAM được phối hợp với CPU để khởi động bộ máy hệ điều hành. Khi người dùng gửi một yêu cầu cần xử lý đến máy tính thì các dữ liệu của phần mềm đó sẽ được truyền từ ổ cứng, sau đó được lưu trữ tại RAM, tiếp đến CPU sẽ truy xuất dữ liệu từ RAM để trả về các yêu cầu của người dùng.

Mỗi RAM sẽ được thiết kế gồm nhiều ô nhớ khác nhau, khi cần sử dụng, CPU sẽ truy xuất dựa trên ô nhớ tương ứng từ đó tối ưu tốc độ cho máy. Tuy nhiên, dữ liệu trên RAM chỉ được lưu trong thời gian ngắn, do đó khi bạn tắt máy hay ứng dụng, vùng nhớ này sẽ bị xóa. Đây cũng là cách mà bộ nhớ RAM được tái sử dụng nhiều lần.

IV. Phân loại RAM hiện nay

Có hai loại RAM chính là SRAM và DRAM, mỗi loại có đặc điểm riêng. 

1. SRAM

SRAM là loại bộ nhớ truy cập ngẫu nhiên tĩnh, nổi bật với tốc độ siêu tốc do sử dụng các bóng bán dẫn để lưu trữ dữ liệu mà không cần làm mới liên tục. Nhờ đặc tính có tốc độ truy xuất cực nhanh và độ trễ thấp, SRAM được sử dụng chủ yếu làm bộ nhớ đệm Cache CPU (L1, L2, L3) để tăng tốc độ xử lý dữ liệu giữa CPU và RAM chính. Tuy nhiên, do có cấu tạo phức tạp, SRAM có giá thành rất cao và dung lượng nhỏ, nên nó không được sử dụng để làm bộ nhớ RAM chính cho máy tính cá nhân.

2. DRAM

DRAM là loại RAM động và là bộ nhớ truy cập ngẫu nhiên phổ biến nhất, được sử dụng làm RAM chính cho hầu hết các máy tính hiện nay. Khác với SRAM, DRAM lưu trữ dữ liệu bằng các tụ điện và cần được làm mới định kỳ để ngăn dữ liệu bị mất đi. Nhờ cấu tạo đơn giản và chi phí sản xuất thấp hơn nhiều so với SRAM, DRAM có thể đạt được dung lượng lớn với giá thành rẻ hơn. DRAM từng là "trái tim" của PC, và hiện đã phát triển thành các chuẩn tiên tiến như DDR SDRAM (DDR3, DDR4, và DDR5) – nền tảng cho các thanh RAM hiệu năng cao trên thị trường ngày nay.

Các loại DRAM:

• SDRAM (Synchronous Dynamic RAM): Đồng bộ với hệ thống, tốc độ 10–25 nano giây, dùng trong thanh DIMM. Từng phổ biến ở PC cũ, giờ ít dùng vì có các chuẩn mới hơn.
• RDRAM (Rambus Dynamic RAM): Tốc độ cao (400–800 MHz, lên tới 1600 Mbps), truyền dữ liệu một chiều. Tuy nhiên, giá đắt, phải lắp cặp và dùng RAM giả (C-RIMM) cho khe trống, nên ít được ưa chuộng.
• DDR SDRAM (Double Data Rate SDRAM): Phiên bản nâng cấp của SDRAM, truyền dữ liệu gấp đôi mỗi chu kỳ, cho tốc độ và băng thông vượt trội. Đây là nền tảng của DDR2, DDR3, DDR4, và DDR5.

V. Hướng dẫn chọn RAM máy tính theo chuẩn và nhu cầu sử dụng

1. So sánh và lựa chọn chuẩn RAM phổ biến

Hiện nay, RAM PC được chia thành 3 chuẩn chính:

Mặc dù DDR5 đang là xu hướng cho PC cao cấp, DDR4 vẫn là lựa chọn tối ưu nhất về chi phí và hiệu năng cho đại đa số người dùng phổ thông và tầm trung trong thời điểm hiện tại. Hãy nhớ kiểm tra chuẩn RAM mà Bo mạch chủ của bạn hỗ trợ trước khi mua.

2. Chọn dung lượng RAM phù hợp với từng mục đích

3. Chọn theo các kiểu thiết kế đặc trưng

Gợi ý: Nếu bạn có kế hoạch ép xung (overclock) hoặc sử dụng PC trong thời gian dài, hãy ưu tiên loại RAM có Tản nhiệt tốt. Nếu case máy tính chật hẹp, hãy chọn RAM Low-profile để đảm bảo không bị cấn các linh kiện khác.

VI. Các tiêu chí kỹ thuật quan trọng khi mua RAM

RAM PC, laptop hiện nay có rất loại trên thị trường. Nếu bạn muốn chọn RAM chính hãng và phù hợp cho máy của mình, Phong Vũ có một vài lưu ý cho bạn tham khảo sau đây.

1. Dung lượng RAM bao nhiêu là đủ?

Dung lượng RAM quyết định khả năng xử lý và đa nhiệm của PC. Dưới đây là bảng phân tích chi tiết và khuyến nghị phù hợp với từng nhu cầu sử dụng:

2. Tốc độ Bus và độ trễ CL ảnh hưởng thế nào?

• Tốc độ (Bus): Được đo bằng MHz, thể hiện tốc độ truyền dữ liệu của RAM. Tốc độ cao giúp cải thiện hiệu năng trong game, render video, hoặc đa nhiệm.
• Độ trễ (CL - Cas Latency): Thời gian RAM phản hồi yêu cầu từ CPU, đo bằng chu kỳ đồng hồ. CL thấp hơn nghĩa là RAM phản hồi nhanh hơn, nhưng tác động thực tế không lớn bằng tốc độ bus.

Lưu ý: Tốc độ RAM cao nhất (ví dụ: 3600 MHz hay 6000 MHz) thường không được tự động áp dụng. Bạn phải kích hoạt tính năng XMP đối với Intel hoặc EXPO đối với AMD trong BIOS của Mainboard để RAM hoạt động ở tốc độ tối đa.

Bảng so sánh hiệu năng thực tế:

3. Tận dụng kênh bộ nhớ để tăng băng thông RAM

• Single Channel: Chỉ dùng 1 thanh RAM. Băng thông thấp, làm giảm hiệu năng tổng thể của RAM máy tính.
• Dual Channel: Dùng 2 thanh RAM giống nhau. Tăng gấp đôi băng thông, giúp cải thiện hiệu năng 20–30%. Đây là lựa chọn phổ biến để tăng hiệu năng cho PC gaming/đồ họa.
• Quad Channel: Dùng 4 thanh RAM, thường chỉ có trên mainboard cao cấp như workstation hoặc server. Loại kênh này đem lại hiệu năng rất cao nhưng thường đi kèm chi phí lớn.

Gợi ý mẹo:

• Bạn nên mua 2 thanh RAM giống nhau (VD: 2x8GB thay vì 1x16GB) để kích hoạt dual-channel, đặc biệt khi bạn cần chơi game hoặc làm đồ họa.
• Cần kiểm tra xem bo mạch chủ máy của bạn hỗ trợ bao nhiêu kênh.
• Nếu cần nâng cấp, bạn nên gắn thêm cặp RAM cùng loại (hãng, tốc độ, dung lượng) để đảm bảo tương thích.

4. Tương thích với Mainboard và CPU

Để đảm bảo RAM hoạt động ổn định, bạn cần kiểm tra:

• Chuẩn RAM: Bo mạch chủ chỉ hỗ trợ RAM DDR4 hoặc DDR5 (không hỗ trợ cả hai cùng lúc). Xem thông số kỹ thuật trên website hãng.
• Danh sách QVL (Qualified Vendor List): Đây là danh sách RAM được hãng mainboard kiểm tra và xác nhận tương thích. Bạn có thể tìm QVL trên trang web của nhà sản xuất mainboard.
• Hỗ trợ CPU:

• Số khe RAM và dung lượng tối đa: Mainboard phổ thông hỗ trợ từ 2 đến 4 khe, tối đa 64–128GB. Mainboard cao cấp có thể hỗ trợ nhiều hơn.

Hướng dẫn kiểm tra:

• Bước 1: Tìm model mainboard (VD: ASUS ROG Strix B550-F) trên website hãng.
• Bước 2: Xem mục “Memory Support” để biết chuẩn RAM, tốc độ và dung lượng hỗ trợ.
• Bước 3: Tra cứu QVL để chọn RAM phù hợp (hoặc hỏi nhân viên kỹ thuật khi mua).

VII. Những thương hiệu RAM tốt nhất trên thị trường hiện nay

Chính vì RAM là một trong những linh kiện điện tử quan trọng, nên nhiều thương hiệu cũng có ra đời những dòng RAM máy tính chất lượng. Phong Vũ sẽ liệt kê cho bạn một số thương hiệu RAM tốt nhất hiện nay, bạn có thể tham khảo các thương hiệu sau: 

1. Ram G.Skill

Khi nhắc đến những thương hiệu RAM máy tính tốt nhất cần nhớ đến G.Skill. Chiếc RAM đến từ thương hiệu này có trang bị hệ thống đèn LED cầu vồng, tạo nên sự pha trộn đầy màu sắc. Nhờ vào việc sử dụng bản phần mềm hệ thống tương ứng, giúp kiểm soát và điều chỉnh thanh sắc màu này cho phù hợp với ánh sáng RGB.

Ngoài ra, chất lượng RAM G.Skill khá tốt nên được nhiều người yêu thích và lựa chọn. 

2. Ram Corsair

RAM Vengeance LED của thương hiệu Corsair được đông đảo người sử dụng đánh giá cao về chất lượng sản phẩm. Với công nghệ hiệu ứng ánh sáng và bộ tản nhiệt giúp cho việc làm mát máy tính diễn ra hiệu quả, mang lại hiệu suất tối đa khi sử dụng. Các sản phẩm RAM máy tính của Corsair Vengeance thường có độ trễ dao động từ CL16 đến CL19 và xung nhịp 3.466MHz.

3. Ram Kingston

Nhắc đến thương hiệu Kingston, nhiều người thường nghĩ ngay đến chất lượng sản phẩm đi kèm với giá RAM đa dạng cho mọi người lựa chọn. Dòng RAM máy tính nổi bật của thương hiệu này độ tương thích khác cao với hầu hết các thương hiệu máy tính. 

Nổi bật là dòng RAM Kingston Hyperx Predator. Chiếc RAM dòng này được đánh giá là mang lại hiệu suất cao nhờ độ trễ từ CL9 - CL11 và xung nhịp từ 1.866MHz đến 2.666MHz. Đây là sự lựa chọn lý tưởng cho những ai có nhu cầu về đồ họa hay chơi game.

4. RAM Adata

Adata nổi bật với dòng RAM XPG, được xem là sự lựa chọn lý tưởng cho cả người dùng phổ thông và game thủ. RAM ADATA là sự kết hợp hoàn hảo giữa hiệu năng mạnh mẽ và thiết kế bắt mắt. Sản phẩm của hãng không chỉ được trang bị bộ tản nhiệt cao cấp giúp duy trì hiệu suất ổn định khi chạy đa nhiệm hay ép xung, mà còn tích hợp hệ thống đèn RGB rực rỡ, rất được lòng các game thủ và người yêu thích máy tính hiệu suất cao. 

Dòng sản phẩm nổi bật của hãng bao gồm Adata XPG Spectrix D50/D41—được game thủ săn đón nhờ tốc độ cao và khả năng ép xung tốt, cùng với dòng Adata Premier cung cấp sự ổn định cho các cấu hình cơ bản.

5. RAM Kingmax

Kingmax là thương hiệu linh kiện đã khẳng định được uy tín nhờ vào chất lượng đáng tin cậy và giá thành phải chăng. Sản phẩm RAM Kingmax được sản xuất với quy trình kiểm soát nghiêm ngặt, mang lại độ bền bỉ cao và khả năng tương thích tốt với nhiều dòng bo mạch chủ khác nhau. Đây là giải pháp nâng cấp bộ nhớ tiết kiệm và hiệu quả, phù hợp cho các cấu hình máy tính văn phòng hoặc PC gia đình cơ bản. Các dòng sản phẩm đáng chú ý bao gồm Kingmax Zeus Dragon với hiệu suất chơi game tốt ở phân khúc tầm trung, và Kingmax Nano Gaming RAM sử dụng công nghệ tản nhiệt Nano độc đáo.

6. RAM Lexar

Mặc dù nổi tiếng với các giải pháp lưu trữ, Lexar đang dần khẳng định mình trong thị trường RAM bằng cách mang đến những sản phẩm chất lượng cao, tập trung vào tốc độ và độ ổn định. Dòng RAM Lexar Hades RGB/Hades OC là minh chứng rõ ràng nhất, với hiệu năng vượt trội và tốc độ truyền tải dữ liệu nhanh chóng, rất phù hợp cho các nhà sáng tạo nội dung chuyên nghiệp và game thủ yêu cầu độ trễ thấp.

VIII. Mua RAM PC, laptop DDR5 DDR4 chính hãng, giá tốt | Phong Vũ

Nếu bạn đang cần mua thêm RAM máy tính hoặc các linh kiện cho máy tính của mình, đến ngay Phong Vũ. Ngoài các sản phẩm laptop, máy tính, Phong Vũ là một trong những thương hiệu hàng đầu chuyên cung cấp các loại RAM đến từ nhiều thương hiệu khác nhau, đa dạng chủng loại và dung lượng cho bạn chọn.

Tất cả các sản phẩm của Phong Vũ đều cam kết 100% chính hãng, giá RAM cạnh tranh và chế độ bảo hành hấp dẫn theo nhà sản xuất. Đến đây, bạn sẽ nhận được tư vấn nhiệt tình từ đội ngũ nhân viên để lựa chọn loại RAM phù hợp cùng chế độ mua hàng tốt nhất đến từ cửa hàng. Hãy ghé thăm Phong Vũ ngay hôm nay hoặc truy cập website chính thức để đặt hàng và nhận ưu đãi hấp dẫn!